Duurzaamheid is voor Bikker architecten aan de orde van de dag. Duurzaam bouwen gaat verder dan alleen energiebesparing. We willen u en uw omgeving op lange termijn kwaliteit bieden met onze ontwerpen. Hiermee heeft u langer plezier van uw huis of huisvesting: een duurzaam resultaat. In de onderstaande speerpunten kunt u lezen hoe u duurzaamheid terug ziet in ons werk.
Duurzaam bouwen begint voor ons niet bij een warmtepomp of zonnepaneel, maar bij het ontwerp. De oriëntatie van een gebouw, de verhouding tussen open en gesloten gevels, compact bouwen, daglicht, isolatie, materiaalkeuzes en de mogelijkheid om later aan te passen hebben allemaal invloed op het energiegebruik en de levensduur. Juist in de eerste ontwerpfase kan een architect daarin veel verschil maken, omdat keuzes dan nog in samenhang kunnen worden gemaakt.
Wat een architect bijdraagt aan duurzaam bouwen
Als we voor u ontwerpen moet dit ontwerp u passen als een maatpak. We willen dat dit zo blijft, ook als uw situatie veranderd. De opties om een gebouw later aan te passen en ruimtes flexibel te gebruiken vinden we dus erg belangrijk. Dit geeft onze ontwerpen duurzaamheid en kwaliteit.
Bouwen onder architectuur vraagt om een investering maar biedt ook rendement. Dit rendement bestaat uit kwaliteit, gebruiksgenot en een mooi uiterlijk van uw gebouw. Wij behalen dit rendement met een goed ontwerp en de zorg voor een deskundige uitvoering.
Een duurzaam ontwerp begint met de plek en het gebruik. We kijken naar zon en schaduw, oriëntatie, de vorm van het gebouw en de manier waarop ruimtes worden gebruikt. Een compacte gebouwvorm vraagt bijvoorbeeld minder materiaal en heeft minder buitenoppervlak waar warmte verloren kan gaan. Tegelijk willen we voldoende daglicht en een prettige relatie met buiten. Die afwegingen maken we vroeg, wanneer ze nog onderdeel zijn van het ontwerp en niet achteraf hoeven te worden opgelost met techniek.
Daarna komen isolatie, materiaalgebruik en installaties in beeld. Niet als losse onderdelen, maar als keuzes die elkaar beïnvloeden. Een goed geïsoleerd gebouw vraagt bijvoorbeeld om een passende ventilatie en installatie. Door architectuur en techniek vanaf het begin naast elkaar te leggen, kunnen we zoeken naar een oplossing die past bij het gebouw, het budget en de duurzaamheidsambitie van de opdrachtgever.
Duurzaam materiaalgebruik
Duurzame materialen verdelen wij onder in drie groepen. De eerste groep is materiaal met een duurzame oorsprong. Dit zijn natuurlijke materialen zoals hout of steen, afkomstig uit de natuur. In het productieproces geven ze een geringe milieubelasting mits verantwoord verkregen met de vereiste keurmerken. De tweede groep is materiaal met een duurzame, energiebesparende functie. Het meest bekende voorbeeld hiervan is hoogwaardige isolatie, echter ook de keuze in glassoorten kan veel invloed hebben op het energieverbruik van een gebouw.
Tot slot zijn er materialen die lang mee gaan en herbruikbaar zijn. Voorbeelden hiervan zijn verduurzaamd hout en onderhoudsvrije gevelbekleding. Deze materialen zijn niet altijd 100% natuurlijk. Door een zorgvuldige selectie is er altijd samen een verantwoorde keus te maken die past bij uw wensen en duurzaamheidsambities.
Qua rekenmethodiek werken we hiervoor onder andere met de MilieuPrestatie Gebouwen, ook wel de ‘MPG’ genoemd. Door een MPG berekening op te stellen maken we de milieubelasting van een gebouw inzichtelijk. Hoe lager de MPG-score, hoe duurzamer het materiaalgebruik.
De meest duurzame materiaalkeuze is niet automatisch het materiaal met het meest groene groenste etiket. Ook levensduur, onderhoud, herkomst, herbruikbaarheid en de hoeveelheid materiaal die nodig is tellen mee. Daarom vergelijken we keuzes binnen het geheel van het ontwerp. Soms betekent dat biobased bouwen met veel hout en/of andere materiale met een natuurlijke oorsprong, in andere situaties is behoud of hergebruik van bestaande materialen juist de betere keuze.
Bekijk hier een concreet voorbeeld: Woning in houtbouw
Circulair bouwen en verbouwen
Wilt u nog verder gaan in het toepassen van duurzaam materiaalgebruik? Ons bureau is ervaren in het ontwerpen van gebouwen met een circulair karakter. Hierbij zien we bouwmaterialen niet als een product met een begin en een eind. We denken namelijk al na hoe we kunnen omgaan met het product als het gebouw aangepast of gesloopt wordt. We laten ons hierbij inspireren door collega-ondernemers, sloopbedrijven en specialisten op het gebied van circulair bouwen en verbouwen.
Energieprestaties berekenen we zelf
Duurzaam ontwerpen vraagt ook van ons om dit rekenkundig aan te tonen. Hiervoor maken we BENG-berekeningen. Hiermee kijken we naar 4 pijlers. Ten eerste de energiebehoefte van het gebouw (o.a. met goede kierdichting, isolatie en oriëntatie ten opzichte van de zon). Ten tweede het voorkomen van fossiel energieverbruik, dit wordt gunstiger naarmate er meer elektrische en efficiëntere installaties ingepast worden in het ontwerp. Ten derde het aandeel hernieuwbare energie, vaak in de vorm van zonnepanelen of zonnecollectoren. Tot slot speelt het voorkomen van oververhitting een belangrijke rol. Door veel isolatie toe te passen kan het moeilijk zijn om woningen koel te houden in de zomer. Daar ziet dit onderdeel van de berekening op toe.
Onder andere door een BENG-berekening kunnen we tijdens het ontwerpen direct zien wat keuzes in bijvoorbeeld isolatie, glas, oriëntatie en installaties betekenen voor de energieprestatie van een woning of gebouw. De berekening staat daarmee niet los van het ontwerp, maar helpt ons om het ontwerp gericht verder te verbeteren.
Voor de opdrachtgever betekent dit dat ontwerp en energieprestatie dichter bij elkaar liggen. Wanneer een aanpassing gevolgen heeft voor de energieprestatie, kunnen we daar vroeg op reageren. Dat voorkomt dat pas aan het einde van het traject blijkt dat aanvullende maatregelen nodig zijn. De geldende BENG-eisen vormen daarbij de ondergrens; waar de opgave en het budget het toelaten kijken we hoe een gebouw verder kan worden verbeterd.
Duurzame installaties
Van warmtepomp tot pelletkachel: we zijn ervaren en altijd up-to-date in het toepassen van de nieuwste duurzame technieken en materialen. Ook hebben wij veel projecten gasloos en/of energieneutraal ontworpen en uitgewerkt. Wij zien in de markt dat installaties een steeds hoger rendement bieden. Ook wordt er steeds meer gebruik gemaakt van warmteterugwinning uit de bodem, lucht of (grond)water.
Vrijwel alle nieuwbouw projecten worden gasloos ontworpen. Gasloos bouwen maakt u minder afhankelijk van fossiele brandstoffen en biedt ruimte voor innovatieve technieken. Dit gaat niet ten koste van uw comfort, in tegendeel zelfs. Een warmtepomp met eventueel een bodembron haalt warmte of koeling uit de bodem of ventilatielucht. Er zijn ook varianten die warmte uit de buitenlucht halen door het op te pompen tot hogere temperatuur. Naast warmtepompen passen we regelmatig systemen toe zoals zonneboilers, zonnepanelen of een douche warmteterugwinning.
Installaties zijn voor ons niet het startpunt van duurzaam bouwen, maar onderdeel van het totaalontwerp. Eerst beperken we de energievraag met de gebouwvorm, isolatie en materiaalkeuzes. Daarna kijken we welke installatie daar logisch bij past.
Het goed toepassen en combineren van materialen en installaties levert u winst op. Deze winst bestaat ten eerste uit een gezond en comfortabel klimaat in uw gebouw. Ook kunt u er aanzienlijk energie mee besparen en op verantwoorde, schone wijze gebruik maken van energie. Tijdens het ontwerpproces nemen wij u mee in alle keuzes die met duurzame installaties te maken hebben. Hiervoor hebben wij zelf veel kennis in huis, ook werken we met enkele erkende installatieadviseurs zoals StarreAdvies en HomeTechnics.
Duurzaam bouwen in onze projecten
Duurzaamheid krijgt per project een andere uitwerking. Bij de Polderlodges in Goudriaan is gekozen voor hennepisolatie, een warmtepomp en sedumdaken die bijdragen aan isolatie en waterbuffering. Het zijn compacte gebouwen waarbij materiaal, techniek en de relatie met het landschap vanaf het ontwerp met elkaar zijn verbonden.
Bekijk Polderlodges Goudriaan.
Bij een landelijke woning met houtconstructies speelt hout een belangrijke rol in zowel de architectuur als het interieur. De zichtbare houten spanten geven de woning karakter en laten zien dat materiaalkeuze niet alleen een technische of duurzame beslissing hoeft te zijn, maar ook onderdeel kan worden van de ruimtelijke kwaliteit.
Bekijk Landelijke woning met houtconstructies.
Ook binnen collectieve woningbouw speelt duurzaamheid vanaf de eerste ontwerpkeuzes mee. Bij CPO-projecten combineren we de wensen en budgetten van verschillende bewoners met materiaalkeuzes, bouwtechniek en energieprestatie. Zo wordt duurzaamheid onderdeel van het gezamenlijke ontwerp in plaats van een pakket maatregelen dat later wordt toegevoegd.
Bekijk CPO project Stolwijk.
Duurzaam verbouwen en renoveren
Duurzaam bouwen geldt niet alleen voor nieuwbouw. Bij een verbouwing of renovatie attenderen we u graag op de mogelijkheden met duurzaamheid, zelfs bij monumentale panden. Veel oudere panden zijn niet goed geïsoleerd. Dit geeft problemen met vocht, comfort en hoge energielasten. Vaak kunnen deze problemen met relatief eenvoudige maatregelen verholpen worden waardoor er een comfortabel binnenklimaat ontstaat. Belangrijk hierbij is wel dat er een goede balans ontstaat tussen de isolatie en installatie in en rondom het gehele pand.
In een oriënterend gesprek bespreken we altijd eerst uw huidige situatie. Hoe comfortabel is de huidige situatie en hoe hoog zijn uw energielasten? Vervolgens brengen wij de mogelijkheden met het pand en uw wensen op heldere wijze in kaart. Dit verwerken we vervolgens op efficiënte wijze in het totaalplan om zo duurzaam te verbouwen. Onze ervaring leert dat duurzaam verbouwen en renoveren zich vaak snel terugverdient.
Bij bestaande gebouwen begint duurzaamheid vaak met de vraag wat er al is en wat behouden kan blijven. Een bestaande constructie of gevel opnieuw gebruiken voorkomt nieuw materiaal en behoudt bovendien de kwaliteiten van het gebouw. Vervolgens kijken we naar isolatie, ventilatie, installaties en comfort. Zeker bij oudere of monumentale gebouwen vraagt dat om maatwerk, omdat een maatregel op één plek gevolgen kan hebben voor vocht en bouwfysica elders in het pand.
Meer weten?
Wilt u duurzaam bouwen of verbouwen en weten welke keuzes in uw situatie echt verschil maken? In een eerste gesprek kijken we naar de locatie, het gebouw, uw wensen en de duurzaamheidsambitie. Zo wordt duidelijk waar de grootste kansen liggen voordat het ontwerp verder wordt uitgewerkt.
